ثروت زایی

وبلاگی برای افزایش ثروت و درآمد شما

اصول نظری برنامه ریزی
ساعت ٦:۳٤ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/۸/۱٩   کلمات کلیدی: برنامه ریزی ،مدیریت

رسول ندایی



برنامهPLAN  

پیش بینی وبرنامه ریزی برای طرح نقشه وعملیات آن .برنامه
ریزان بادریافتهای ذهنی وفکری خویش براساس تجربیات گذشته ومفروضات حال پیش بینی
آینده رامی کنند.برنامه عبارت ازراه وروش معین شده آینده می باشد

روش تفصیلی وازقبل تنظیم شده انجام کاری یاساختن چیزی است.برنامه
اغلب به شکل نثر روائی ،بودجه،نمودار،شبکه …است. پیش بینی عملیات درجهت رسیدن به
اهداف.هرگونه راه وروش معین ومنظمی که برای انجام کارهاورسیدن به اهداف قبلاپیش
بینی وتنظیم می گردد



برنامه ریزی PLANNING

   طراحی برای یک آینده مطلوب وراههای موثر وصول
به آن

  بصورت روشن یک فرآینده تصمیم گیری است.

   برنامه ریزی نه یک عمل بلکه فرآیندی که یک
نتیجه طبیعی یانقطه پایانی ندارد

   فرآیندی است شامل اتخاذ وارزیابی مجموعه ای
ازتصمیمات مرتبط بایکدیگر قبل ازنیاز به اجرای آنها

 شامل تعیین هدف ووضع خط مشی،تبدیل هدف بصورت برنامه
عملیاتی وپیش بینی وچگونگی اجرای آنها.بعبارتی برنامه ریزی براساس پیش بینی
ودورنگری درباره اینکه برای رسیدن به هدف معینی چه کاری،چگونه،درطی چه مدت زمان
وبوسیله چه افرادی بایستی عملی شوداستواراست

   عبارت ازعملیاتی خواهدبودکه منجر به تهیه
برنامه شود

   چیزی است که قبل ازنیازبه اجرای عمل ،نوع عمل
وچگونگی اجرای آنرا مشخص می کند

  فرآیندی است که درجهت رسیدن به وضعیت مطلوب
آینده،تنظیم شده وبدون انجام کاری وقوع آن امکان پذیرنیست

  یعنی ازپیش تصمیم گرفتن براینکه چه کاری انجام
شود،چگونه انجام شود،چه زمانی انجام شود وچه کسی آنراانجام دهد.برنامه ریزی شکاف
میان جایی راکه هم اکنون درآن هستیم تاجایی که درآینده دلخواه می خواهیم
درآنجاباشیم پرمی کند

      فرآیند تصمیم گیری درمورد
آنچه که باید انجام شودوآنطوریکه باید انجام شود.فرایند تعیین هدف ،وضع خط مشی
وانتخاب راه وروش مناسب یابرنامه عملیات برای نیل به هدف وپیش بینی چگونگی
اجراوزمانبندی آن راهها



دربرنامه ریزی اولین گام ،منطقی وضروری شناخت اهداف
است،بعدازآن خط مشی ها،رویه ها وروشهای لازم می باشد،درواقع مراحل برنامه ریزی
بحساب می آیند..دربرنامه ریزی ؛چه باید کرد؟کجا؟چه وقت؟چطور؟ مطرح می
شود.بعدازشناخت اهداف سازمان شناخت عوامل یاپیشداشتهای محیطی است که چارچوب
امکانات ومحدودیتهای راکه درامربرنامه ریزی موثر است اولین قدم دربرنامه ریزی می
باشد.این عوامل (محیط برنامه ریزی یعنی پیشداشتهای خارجی برنامه ریزی)مثل سطح ثبات
سیاسی،اگرمحیط ثبات نداشته باشد برنامه ریزی کوتاه مدت خواهدبود.سیاست پولی
دولت،مقررات کنترل،اشتغال تولیدودرآمد،تغییرسطح قیمتها،تغییرات فنی وتکنولوژیکی،عوامل
بازار(زمین،نیروی انسانی،موادخام،قطعات یدکی وسرمایه…)پیش بینی فروش.پیشداشتهای
داخلی : روش داوری آرای مدیران اجرائی،روش ترکیب مساعی ماموران فروش،روش توقعات
مصرف کنندگان،روشهای آماری(تحلیل روندها،تجزیه وتحلیل همبستگی،مدل ریاضی

مثلا کلاه دوزی که می خواهد تعدادهرنوع ازکالاهای تولیدی
خودرا به نحوی تعیین کندکه حداکثر منافع عاید شودمی تواندازطریق تجزیه وتحلیل
ریاضی،استفاده ازبرنامه ریزی خطی برمشکل خود فایق آید.تعیین بودجه دروهله اول بحثی
ازفرآیند برنامه ریزی است.روش پرت یافن بازنگری وارزشیابی برنامه
program  evaluation  and  review 
technique     

برنامه ریزی درکشورها : برنامه ریزی درآمریکاعمدتا سمتگیری
کوتاه مدت،درژاپن بلندمدت،درچین بلندمدت وکوتاه مدت (پنجساله وسالانه) دارد



پیش بینی عملیات 

پس ازانتخاب هدف باید عملیات راپیش بینی کرد.برنامه ریزان
درانتخاب تکنیکهای (روشهای)پیش بینی باید به افق زمانی مثلا آیامی خواهیم به پیش
بینی ده سال آینده بپردازیم یاهدف پیش بینی ماه آینده است؟پس ازطی مراحل مختلف روش
(تکنیک) مناسب راباید بیابند.بعدازانتخاب روش مناسب پیش بینی باید به کمک آن به
سوالات زیرپاسخ پیداکنند

  چه کاری؟ : فعالیتهای لازم برای تحقق هدف چیستند؟چه
فعالیت هائی برای اجرای هدف پیش بینی می شوند؟

   چه روشی؟  : روش انجام هریک ازاین فعالیت
ها باید چگونه باشد؟(پیش بینی روشهای انجام کار

   درچه زمانی ؟ : هریک ازفعالیت هاچه زمانی
رابخوداختصاص می دهند؟(پیش بینی زمان برنامه

   درچه جائی ؟ : فعالیت های برنامه درچه محل
ومکانی عملی می گردند؟(پیش بینی موقعیت مکانی برنامه

  باچه سازمانی ؟ : فعالیت های برنامه به کمک چه
تشکیلاتی قابل عمل خواهدبود؟(پیش بینی سازمان وتشکیلات موردنیاز

  باچه منابعی؟ : برای تحقق هدف به چه منابعی اعم
ازانسانی،مالی،ابزاری وغیره نیازاست؟(پیش بینی منابع موردنیاز

برای پاسخ به این سوالات باید ازتخصصهای مریوطه استفاده شود



 تصمیم گیری
،فرآیندی راتشریح می کندکه ارطریق آن ،راه حل مسائله معینی انتخاب میگردد.(فرهنگ
تعریف واژه هاواصطلاحات تالیف نگارنده )برنامه ریزی مترادف باتصمیم گیری نیزبکارمی
رود